Woar blif de tied – Huize De Korrenberg op Landgoed Tongeren

korrenbergfotoalbumpjeOnlangs kreeg ik een oud fotoalbumpje in handen dat dateert uit 1928. Daarin stond naast een aantal foto’s ook een heel leuk gedicht. Het is een ode aan Huize De Korrenberg op het landgoed Tongeren. Ik vind het gedicht, de foto’s en andere informatie zo mooi, dat ik ze u niet wil onthouden.

 

Foto 1

Links: het bewuste fotoalbumpje uit 1928; rechts: Op de linker bladzijde staat het mooie gedicht, in schuinschrift geschreven, maar goed leesbaar. (Het gedicht staat hier onder)

 

Maar eerst een stukje geschiedenis van dit statige huis.¹) De Korrenberg was in het midden van de negentiende eeuw een theehut. In 1877 vond de eerste verbouwing plaats, gevolgd door een tweede omstreeks 1887 en een derde in 1910, waarmee het huis zijn huidige vorm kreeg. Bij de verdeling van de huizen in 1909 na het overlijden van prof. dr. Nicolaas Wilhem Pieter Rauwenhoff kreeg Anna Rauwenhoff, gehuwd met de Leidse hoogleraar Mr. Willem van der Vlugt, de Korrenberg. Samen met hun vier kinderen brachten zij hier de zomers door.

 

Tegenwoordig wordt de Korrenberg door hun achter- en achterachterkleinkinderen bewoond en beheerd. Voor het steeds groter wordende aantal neven en nichten vormt de Korrenberg een belangrijk ontmoetingspunt en vervult het daarmee een centrale functie in de familie. Het huis is gelegen aan de Korrenbergweg in Tongeren. Het is een in koloniale stijl gebouwde villa die voorzien is van prachtige luiken uitgevoerd in de Tongerense kleuren. Vanuit de Korrenberg keek je destijds over de buurtschap Tongeren tot aan de kerk in Epe. Het bos dat nu rondom het huis staat, was er nog niet.

Foto 3B

Huize De Korrenberg met de Tongerense kleuren groen-wit-rood, hier heel mooi afgebeeld – 2013.

 

Mij is verteld dat vanuit de villa er altijd een vrij en onbelemmerd uitzicht moet zijn op de Le Chevalierlaan. De naam Korrenberg komt waarschijnlijk van de korhoenders die hier vroeger veelvuldig voorkwamen. Alhoewel er vroeger werd gesproken over de Cornberg of Cordenberg. De familie Van der Vlugt is sinds jaar en dag eigenaar van het pand.

 

Gij Korrenberg, gij fijne,
Hoe hebt gij ons verkwikt,
Uw beeld moog lang nog schijnen
Verwarmen ons ’t gemoed!

Hier waren wij te samen
Een hele – volle maand!
Hoe anders toen wij kwamen
„Het rusten deed ons goed”!

Uw lentegeur – uw dreven
Verjaagden ’t stadsgedruisch
Herinnering zal zelfs ’s winters
Verblijden ons nog thuis.

 

Juni 1928 - B.B. v. G.

 

Bovenstaande initialen zijn van een tot nu toe onbekende persoon.

 

Uit het fotoalbumpje kwamen onderstaande foto’s:

Foto 4

Een foto van een onbekend persoon; waarschijnlijk is de opname uit een van de vertrekken in De Korrenberg – 1928.

 

Foto 5

Een drietal onbekende mensen buiten bij De Korrenberg – 1928.

 

In het boek ‘TONGEREN – Ontstaan en groei van een landgoed’, geschreven door dhr. J.C. (Jan)  Kreffer, kwam ik een heel mooi reisverhaal tegen over De Korrenberg, opgetekend door Annelies Lambrechtsen- van der Vlugt, een kleindochter van prof. mr. Willem van der Vlucht een oud eigenaar van Huize De Korrenberg. Zij beschrijft hoe hun reis omstreeks 1925 verliep:

Foto 6

Een prentbriefkaart van Huize De Korrenberg – 1912.

 

Een zomer op de Korrenberg

‘Zolang ik me kan herinneren logeerden mijn ouders met mijn zusjes en broer en met mij ’s zomers bij mijn grootouders op de Korrenberg. Dat was toen een hele onderneming. Je ging in die tijd niet voor een weekend ergens heen, we bleven altijd wel een maand. De lakens en verdere bagage werden tevoren verstuurd met Van Gend en Loos en mijn vader fietste dan met ons van Ardenhout naar Amsterdam. Achter het station lag de boot waarmee we naar Harderwijk voeren en vandaar ging het weer op de fiets naar Tongeren. Het zal ook wel eens anders zijn geweest, maar ik herinner me van die tochten altijd zon en blauwe lucht. Op de Korrenberg waren dan Opa en Oma met tante Fan of tante Go (Margot) en twee dienstmeisjes. En dan begon de vakantie met alle kleine Tongerense bezigheden en vreugden.’

‘Iedere ochtend hoorde je het sjoeng, sjoeng van de pomp: een van de Tongerense arbeiders pompte dan het reservoir boven in het huis vol. Op zaterdagochtend hoorde je daar doorheen hoe de paden rond de Korrenberg werden bijgeharkt. Ik heb het soms nog dat ik, als ergens een tuin wordt geharkt, opeens weer voel hoe ik daar in dat grote bed lag en die geruststellende geluiden hoorde, die verweven waren met gevoel van zomer en vakantie. Wij moesten als kinderen natuurlijk vroeg naar bed, maar ik bleef wakker tot de volwassenen naar boven kwamen. Ieder nam dan een blaker van het kastje boven op de overloop, stak de kaars aan en liep er mee naar zijn slaapkamer. En dan zag ik de schaduwen lopen over de muur en langs de kast van mijn kamertje.’

Foto 7

De Willemshoeve van Derk Brummel (1892-1938) en Klazina Brummel -van Dragt (1900-1964) staat aan de Le Chevalierlaan 9. Waarschijnlijk staat hier zoon Tijmen Brummel (1923-1996) bij de waterpomp. Er waren nog twee zoons genaamd Egbert (Ep) Brummel (1932-2016) en Dik Brummel (1938-2011). De familie Brummel was hier zetboer van de familie Rauwenhof; een zetboer wordt als het ware op de boerderij gezet en is in loondienst. Dit in tegenstelling tot een pachtboer, deze betaalt pacht, zeg maar huur, maar de opbrengst uit de bedrijfsvoering is voor hem. Op 7 maart 1966 is de Willemshoeve, bewoond door de familie P.W. Koopman, tot de grond toe afgebrand, maar weer volledig door deze familie opgebouwd. Ook deze foto kwam uit het fotoalbumpje – 1928.

 

De heer Jan Kreffer vervolgt:
‘Ook toen was er voor de kinderen uit de stad veel te beleven op de boerderijen. Bij Klazina en Derk Brummel op de Willemshoeve waren altijd wel pasgeboren biggetjes of kalfjes te bekijken. Ze gingen mee met hooien, mochten boven op de hooiwagen zitten of werden op de rug van een paard getild. Het Oude Huis en ’t Hul (afgebroken in 1935) waren ook druk bezet met neven en nichten, achterneven en achternichten en met z’n allen gingen ze zwemmen in de Wijerd in Heerde of later in het zwembadje bij het Heidebad. Als er maan was werd er ’s avonds douane en struikrover gespeeld in het bos (zo’n 12 hectare) achter de Korrenberg.’

Foto 8

Prentbriefkaart van het Oude Huis – 1925

 

Aan de Buurtweg, enigszins van de weg afgelegen, vindt u Huis Tongeren, tegenwoordig het Oude Huis genoemd. De basis hiervan is gelegd in 1778 toen Jan Hendrik Rauwenhoff hier een ‘boerenhuis met een Spijkertje’ (een soort graanpakhuis, ook wel spieker genoemd) kocht. Tussen 1805 en 1807 liet hij tegen de boerderij met spijkertje dit huis met beltoren bouwen. Door de week woonde de familie in Elburg waar Rauwenhoff burgemeester was.¹)

Foto 9

Het gebied ’t Hul ligt als je van de rotonde Epe - ’t Harde – Nunspeet – Tongeren komt aan de Le Chevalierlaan aan je rechter hand. Alleen een grote veldkei bij de ingang herinnert aan Huize ’t Hul. In 1883 werd in opdracht van Nicolaas Rauwenhoff het statige villa gebouwd, en in 1935 weer afgebroken – 1928.

Foto 10

Bad en Zweminrichting staat er op deze prentbriefkaart, maar we praten natuurlijk over het natuurbad De Wijerd. Deze werd geopend in 1911 maar moest door financiële perikelen in augustus 1999 haar deuren sluiten – 1930.

 

Foto 11

Het Vakantiecentrum Heidebad in Wissel met zwembad. Het vakantiecentrum ‘t Heidebad in Wissel bestond al in 1935. De beheerder was toen dhr. C.W. Marx. Het vakantieoord kwam in 1947 in particuliere handen van de Nederlandse Reisvereniging, Winkelbedrijf v.d. Meer en Schoep en Wilton-Feijenoord. Momenteel is Hotel Villa Heidebad een Conferentiehotel onder leiding van Wim en Joyce van Vilsteren – 1940.

Foto 12

Ook deze foto kwam uit het fotoalbumpje. In een boek over Tongeren met de titel ‘Het Ruwe Veen’³.) geschreven door Lijda van den Bremen-Jonker, komt deze zelfde foto voor. Er staat bij geschreven: ‘Westervelds plaatse’ aan het Van Manenspad*, omstreeks 1900. Deze foto is eveneens uit 1928.

 

Navraag bij de directeur en beheerder van Landgoed Tongeren mevrouw Charlotte Rauwenhoff: ‘Nabij het Van Manenspad heeft een boerderij gestaan welke in 1931 werd afgebroken. Daar ligt ook een wei en een kamp - Westerveldsweide en Westervelds kamp, vernoemd naar de pachter Reinder van Westerveld, die hier in 1868 kwam wonen. In het boek van Lijda van den Bremen wordt deze boerderij ‘Westervelds plaatse’ genoemd. Waarschijnlijk dus ook naar deze laatste pachter die hier heeft gewoond. Enige nog wat resteert van dit erf is de boom (uit mijn hoofd is dit een linde) die nog in deze wei staat.’

 

*Henricus van Manen (42) overleden op 15-01-1922, was mede-directeur van Drukkerij Hooiberg. Ook was hij lid van de Diaconie der Hervormde Gemeente, bestuurslid van de Eper Gemeentewoning, VVV ‘Epe’s Bloei’, Nut en Genoegen, de Schoolcommissie en van de Rijwielpadvereeniging “De Noord Veluwe”. Waarschijnlijk is naar hem genoemd het Van Manenspad van Tongeren naar Emst.⁴.)

 

Bronnen:
¹.) Landgoederen Welna – Tongeren – West Raven. Uitgave van Vereniging Gelders Particulier Grondbezit – 2001.
².) Boek TONGEREN – Ontstaan en groei van een landgoed - auteur dhr. J.C. (Jan) Kreffer – 1997.
³.) Boek Het Ruwe Veen - Een boerenplaats en de wereld daaromheen – auteur: mevrouw A.J. (Lijda) van den Bremen-Jonker – 2006.
⁴.) Website Ampt Epe.nl – De Tijdlijn van Epe – van auteur J. (Jan) Paasman.

 

Foto’s: Collectie Lohuizerbrink


(Gert van den Esschert - lohuizerbrink-epe.nl – 008-2016)

lohuizerbrink

Laat je reactie achter

Reageer als gast

0
algemene voorwaarden.

 

Iets melden of vragen?
[email protected]

 

EMD 3 cover Aangepast

Als er een prijs zou worden uitgereikt voor het boek dat bij de lezers het meeste enthousiasme losmaakt, gaat die zonder twijfel naar 'Epe mien däärpien 3'. Hier een persbericht en hier een interview met auteur Gert van den Esschert. Verkrijgbaar bij Boekhandel Bosch, de Read Shop en Uitgeverij Gelderland.

buukies

Twee prachtige boeken van Gert. De eerste druk van deel 1 was uitverkocht, maar er is een herdruk gekomen die onder meer bij Uitgeverij Gelderland te koop is. Deel 2 is nog bij de boekhandels Bosch en Bruna in Epe verkrijgbaar en bij de uitgever aan de Hoofdstraat ook online.

Copyright www.epernet.nl

Niets mag zonder toestemming van de redactie worden overgenomen.