Het is nu eind augustus / begin september. In Nederland is het hoog zomer, of is die al voorbij? De heide bloeit in Epe en omstreken en trekt veel toeristen. Gelukkig regent het daar zo nu en dan. Ook in Epe met haar uitgestrekte bossen en heide. Dus is er niet zoveel gevaar voor branden, hoewel de brandweer van de verschillende dorpen en hopelijk ook de burgers zelf altijd in een alerte toestand zullen verkeren.

In juli, augustus en september is het hier in de streek normaal gesproken kurkdroog. Geen druppel regen valt er en de warme zon en temperatuur van achter in de twintig graden verdampt de vochtigheid in de lucht. Deze maanden hebben een laag vochtigheidsgehalte. Normaal is dan een percentage van onder de twintig. Ziekenhuizen vol met kinderen met ademhalingsproblemen. Astmapatiënten klagen steen en been. De meeste (militaire) brandweerkorpsen zijn in deze maanden ook alert en overal worden de vrijwillige brandweerbrigades in paraatheid gebracht. Ook in ons kurkdroge condominium hebben wij een altijd alerte brigade.

Hier in de streek worden de branden niet alleen veroorzaakt door natuurlijke oorzaken (bv. blikseminslag), maar vooral door menselijke omstandigheden. Zonnestralen die op een weggeworpen glazen fles vuur in de onderliggende bodem verwekken. Of door een bewust of onbewust wegwerpen van een sigaret in de bermen. Er bestaat ook een culturele inslag in een bepaalde laag van de bevolking die dat soort branden veroorzaakt. Zij worden door hen veelal aangestoken alsof dat tot de dagelijkse routine behoort. Zij vinden het mooi om het vuur in lange slierten de bergen op te zien klimmen, vooral op plaatsen waar het moeilijk komen is, dus tegen de steile berghellingen op. Zij denken vaak ook dat zoiets goed is voor de bodemontwikkeling.
Ieder jaar is het weer raak.

Ikzelf denk aan de gevolgen voor dieren, insecten en planten. De hele biologische boven- en onderwereld wordt er door aangetast als het vuur, vaak door strakke winden aangedreven, zich een weg omhoog baant. Langs de verkeerswegen wordt het dan ook gevaarlijk vanwege de rookontwikkeling, wat een belemmering is voor de normale stroom auto's.

Verleden jaar was het zelfs mis op ons condominium. Een droog stuk met de typische plantengroei op de roodkleurige ijzererts, samen met kleine beestjes zoals hagedissen en insecten, ging verloren. Gelukkig wist onze brigade de schade tot een minimum te beperken, door de brand te lijf te gaan met lange stokken met aan de uiteinden verknipte rubberen binnenbanden van fietsen die met veel of weinig kracht vakkundig op de vuurhaarden worden geslagen.

Het kwam dus niet dicht bij de huizen, die zijn omringd door droge bossen. Het vuur bleef beperkt tot vlakbij de hoofdweg naar Rio/Belo Horizonte, waar toen ook aan de andere kant een stevige vuurhaard zich verspreidde.

De branden van augustus/september vullen onze harten met veel droefheid, vooral wanneer je de bergen zwart en troosteloos ziet afsteken tegen de in blauwe winterlucht.
De dagen erop laten anders wel weer een natuur zien die zich herstelt van de stevige klap .
Een fotoreportage over de snelle begroeiing van de grond, een week na de brand gemaakt. Het geeft je weer wat hoop dat het leven overwint.
Ik denk trouwens wel dat de grond en zijn nog steeds rijke diversiteit ieder jaar iets minder van kwaliteit wordt. Het is door de jaren heen een langzaam verlopend verarmingsproces.

Wat is het dan hoopvol mooi als er weer kleuren op de afgebrande ondergrond verschijnen.

Deze bloem is aan de ramp ontsnapt.

Op het moment dat ik dit schrijf, hebben wij nog geen felle slierten vuur of afgebrande grond gezien. Zullen wij dit jaar ontsnappen aan deze tragedie?