In de vorige aflevering die hier staat, kwam hemofiliepatiënt Gertjan Mulder aan het woord. In dit 2e deel ga ik met de donors mee naar Sanquin in Zwolle, waar ze een plasmadonatie ondergaan.

In dat eerste deel vertelde ik, dat plasmadonatie een niet zo bekend fenomeen is, wat bij bloeddonatie wel het geval is. Zelf was ik ook ooit bloeddonor, maar door een lichamelijk mankement mag ik helaas niet meer geven, omdat ik in een risico groep val. Wellicht komt het daardoor ook, dat ik het doneren van bloed, plasma en het dragen van een codicil erg belangrijk vind. Bloed, in welke vorm dan ook, is altijd hard nodig.

In Epe zijn sinds een aantal jaren enkele mensen, jongeren en ouderen, plasmadonor. Deze groep donoren is voornamelijk te vinden rond Gertjan Mulder. Het zijn naaste familieleden, vrienden en kennissen. Dat het er niet meer zijn, komt mijns inziens doordat deze vorm van doneren niet zo bekend is. Voor mij een reden om met deze donors mee te gaan naar Sanquin in Zwolle, waar o.a. plasmaferese plaats vindt. De eerst keer waren het vooral ouderen en de tweede keer een tweetal jongeren en een oudere.

Deze Eper donoren doen dit al verschillende jaren, ze staan dus al geregistreerd en krijgen per post een oproep voor hun plasmadonatie. Om zo min mogelijk reiskosten te maken, reizen ze meestal gezamenlijk, hoewel er een paar zijn, die uit hun werk Sanquin aan doen.

Op naar Zwolle:

Bij binnenkomst melden de donors zich, waarna ze een vragenformulier mee krijgen.

In de hal staat een vitrinekast met van allerlei oorkondes, medailles en kado's.

Dat vragenformulier kan dan vervolgens op een andere plek op een discrete manier ingevuld worden.

Plasmadonoren ondergaan bij een arts een screening om zowel de veiligheid van de donor als de veiligheid van het verzamelde product te garanderen. Er wordt gecontroleerd op onder meer de bloeddruk, hartslag, temperatuur en eiwit. Deze screening is vergelijkbaar met die van bloeddonatie. Tevens wordt er de ingevulde vragenlijst doorgenomen.
Donoren worden ook bij elke donatie gescreend op virale ziekten die kunnen worden overgedragen door bloed, soms door meerdere methoden. Een voorbeeld daarvan is een test op de aanwezigheid van HIV.

Na de screening worden de donors voorbereid op het doneren.

De eerste die op die avond wordt aangesloten op de plasmakast is Rob Huiskamp. ,,Ik doe het voor mijn neefje Gertjan Mulder, maar ook voor mijzelf. Mijn neefje is uiteraard wel de belangrijkste reden waarom ik plasma geef. Ik heb al vanaf mijn 18e jaar bloed gegeven. Toen kwam de ziekte van Gertjan en toen had ik een stok achter de deur om te zeggen: ik geef bloed. Ik vind dat heel belangrijk. Wij, de groep uit Epe, komen hier ongeveer om de 8 weken plasma doneren. Of je nou een avond voor de tv zit of je zit hier, wat is er belangrijker, toch? Momenteel zit ik aan de 85 donaties, dat loopt harder op dan bloeddonaties, want dat deed ik zo'n 3 keer per jaar op oproepbasis".

Wilma Jansen is er als een van de laatsten bijgekomen. ,,In het verleden heb ik wel eens aan bloeddonatie gedaan, maar ik zat nog wel eens te worstelen met bloedarmoede en bloeddruk, waarna ik er mee ben gestopt. Ik hoorde op een verjaardag waar Annie Mulder ook was, dat zei aan het vertellen was over de ziekte van haar zoon Gertjan. Toen hoorde ik ook dat er een paar mensen zaten die reeds plasmadonor waren. Ik liep hier ook meteen warm voor, want ik doe graag iets voor andere mensen die met dergelijke lichamelijke problemen zitten, zoals Gertjan. Zodoende ben ik ook in deze groep beland. Ik doe dit met heel veel plezier, het is een fijn gevoel om op deze manier iets voor een ander te betekenen. Dit zouden meer mensen moeten doen".

Jenny Bronkhorst zegt: ,,Ik was op een verjaardagsfeestje van een kennis, toen Annie Mulder, de moeder van Gertjan Mulder, vertelde over plasmadonatie. Toen zei ik: ik geef altijd al bloed, maar ik wil best overstappen naar plasmadonatie, dat maakt mij helemaal niet uit. Annie zei dat ze wel wat meer plasmadonoren konden gebruiken, zodoende doe ik ook om de 8 weken mee. Ik ging eigenlijk met twee anderen mee, maar die zijn helaas alle twee afgehaakt".

Moeder Annie Mulder aan het woord: ,,Mijn vader, de opa van Gertjan, was ook hemofiliepatiënt, die heeft het weer aan mij doorgegeven. Ik ben dus draagster en heb het weer doorgegeven aan Gertjan. Onze andere zoon Erwin heeft het niet. Dat Erwin de ziekte niet heeft, heeft weer te maken met de x- en y-chromosomen, een heel ingewikkeld verhaal. 50 % kans op een meisje of een jongen en daaraan weer gekoppeld het wel of niet drager of doorgever zijn. Mocht Gertjan een dochter krijgen, dan is zij weer draagster, maar mocht hij een zoon krijgen, dan is er niets meer aan de hand later. Gertjan heeft het in behoorlijk ernstige mate, omdat hij van zichzelf een bepaalde stolling mist. Toen hij nog klein was, heeft hij wel heel veel problemen gehad, maar hij was altijd onder goede begeleiding. De doktoren zeggen wel eens: hij is een medisch wonder. Hij heeft heel weinig beschadigingen, maar heel veel hemofiliepatiënten hebben slijtage in de gewrichten, want iedere bloeding is al een slijtage. Gertjan heeft altijd gesport en altijd therapie, dat hebben we hem ook altijd laten doen en nu houdt hij het zelf ook goed bij, hij moet het levenslang vol blijven houden. Dat is heel belangrijk, hoe sterker de spieren, hoe minder kans op letsel. Hij zou ook wel graag willen voetballen, maar met die sport is het risico veel te groot op letsels".

Annie zit al over de 100 donaties, hoewel ze eigenlijk bloedgroep O heeft, wat men liever heeft voor bloeddonatie, maar door de ziekte van haar zoon is het helemaal begrijpelijk dat ze plasmadonor is.

Gerben Busman blijft lachen, zit aan een, zoals ze het zelf noemen, snelle machine, maar wordt al spoedig bijgehaald door buurman Erwin Mulder, die aan een langzame machine zit. ,,Ik ben gaan geven omdat Gertjan Mulder een kameraad van mij is, je hebt dat voor elkaar over. Met deze keer meegerekend heb ik al 44 keer plasma gedoneerd. Als vrienden onder elkaar realiseer je je eigenlijk hoe belangrijk zoiets is, om iets te doen wat zo weinig moeite kost".

Erwin Mulder, de broer van Gertjan, vult Gerben Busman vervolgens aan, terwijl hij ziet dat hij Gerben aan het inhalen is: ,,In 2002 zijn we begonnen, toen gaven ze van hieruit aan mijn moeder door: 'We hebben eigenlijk nog plasmadonors nodig, zou jij die niet voor ons kunnen werven?' Toen hebben we het er in een kroeg met maatjes over gehad en zodoende, na gesprekken, zijn we aan donors gekomen. Momenteel zijn er in Epe ongeveer 10 á 12 mensen die hier plasma geven. In het verleden zorgde de groep uit Epe ook wel eens voor hapjes, dan stond er één te frituren hier voor de hele zaal. De priksters stemden er zelfs hun werktijden op af, maar die hapjes doen we nu niet meer. We hebben ook wel eens wedstrijdjes gehouden, wie het eerste klaar was".

Vader Henk Mulder geniet van nog een lekker bakkie met overheerlijke koek er bij. Voor Henk is het overduidelijk waarom hij ook plasma geeft, Gertjan is immers zijn zoon en voor je zoon doe je dan alles wat mogelijk is. Henk is de vrolijke noot in de zaal, hij brengt de stemming er wel in, mocht die er al niet zijn.

Zo is het ook voorgekomen dat een medewerkster van Sanquin verliefd werd op een plasmadonor. Dit overkwam Annelies Pouwels, die haar partner dus hier vond in Epenaar Remco Martens.

 

In het derde deel en tevens laatste leest u wat meer over de werking van plasmadonatie en de afsluitng van het bezoek aan Sanquin.

Wilt u bloeddonor worden, dan kunt u zich hier aanmelden.

Wilt u plasmadonor worden, dan kunt u zich hier aanmelden.