Epe van toen: Schade door wilde zwijnen onverdraaglijk

Een hoop trammelant dus om de wilde varkens zo rond 1919/1920. Maar hoe erg was het nou? Dat vroeg de Telegraaf zich ook af en dat resulteerde eind november 1919 in een dramatische reportage over het getroffen gebied.

‘Is het voor een pachtboer van het Hof al niet prettig, wanneer zijn gewassen door de wilde zwijnen worden verslonden, voor de ‘vrije’ boeren in de omgeving van het Koninklijk particulier Jachtdomein is zulks geheel onverdraaglijk. Waar zij jarenlang gezwoegd hebben om de cultuur eenigszins loonend te maken, waar zij dag en nacht gevochten hebben voor hun bestaan, komen in dit jaargetijde de wilde zwijnen die resultaten van noeste arbeid vaak in één enkelen nacht vernietigen.’

De mensen van het Kroondomein zouden dat zelf bewerkstelligen door de zwijnen in de winter te weinig bij te voeren ‘om ze gemakkelijker onder schot te kunnen krijgen’. De aantallen wilde zwijnen waren zo fors toegenomen, dat rottes van 60 tot 70 dieren geen zeldzaamheid waren. ‘Het kwaad wordt derhalve met het jaar erger en is het dus wonder, dat de eenvoudige landbouwers in den omtrek van Vierhouten, Gortel, Tongeren en Emst een stille wrok koesteren tegen de varkens?’’

‘Hun nood klagen durven de boeren niet tegen de hautain optredende beambten van het Jachtdomein, voor wie bij de bevolking in de omgeving een zeker ontzag, zelfs vrees bestaat ten gevolge van den Pruisischen toon, dien de meesten hebben aangeleerd. Het blijft bij klagen onder elkaar, telkens wanneer weer een akker rogge, een stuk grasland, een veld haver of een stuk aardappelen door de beesten is vernield.’

Sommigen hebben zelfs aardappelen rond hun bietenveld gepoot in de hoop dat de varkens de piepers eten en niet bij hun bieten komen. ‘Deze boer teelt feitelijk bieten voor het vee en aardappelen … voor de zwijnen’, aldus het landelijke dagblad. ,,Wanneer het gespuis elken nacht een bezoek komt brengen aan je aardappelen en daar tientallen hectoliters opvreet, och meneer, dan kom je er wel eens toe je spuit te nemen, om wat van dat gedierte neer te schieten’’, vertelde een der boeren.

Volgens de Telegraaf waren ook verschillende mensen aangevallen en verwond door een wild zwijn doordat ze in het halfduister ‘tegen een big aan liepen’. ‘Dan tien tegen één dat de moeder tevoorschijn komt en luid schreeuwend een aanval doet op den ‘belager’.’

Volgens de verslaggever leidde het gewroet ertoe dat ‘tallooze hectoliters graan voor de voedselproductie verloren gingen. In de laatste weken is in de omgeving van Gortel, Vierhouten en Tongeren voor vele duizenden guldens aan rogge, voederbieten en andere landbouwproducten door de varkens verslonden.’

De financiële compensatie die vanuit het koningshuis werd geboden was onvoldoende, maar dat was niet het ergste. ,,Afgezien nog van de te geringe vergoeding’’, aldus een der landbouwers, wiens oogen vochtig werden tijdens het gesprek, ,,wat heb je aan die centen als je je eigen aardappels en rogge kwijt raakt?’

Dat de gemeenteraad besloot de opperhoutvester toestemming te geven hekken op de openbare wegen te plaatsen, was een doekje voor het bloeden, vond de verslaggever. ’Maar deze speculatie op de goedertierenheid van den nieuwen gemeenteraad van Epe is toch wel wat àl te doorzichtig. De hekken zullen zelfs verlicht worden, zoals de gemeente het wenscht (omdat er vroeger menigeen in de duisternis tegenop is gereden en vrij ernstige ongelukken het gevolg zijn geweest van deze wegen-afsluiting). Aandoenlijk, deze Hof-lijke welwillendheid. Het Jachtdomein is wel zoo goed, om de hekken te plaatsen. Immers, dan hebben de boeren minder last van de zwijnen…. Inderdaad zal die vermindering van de schade niet van betekenis zijn: dan zou men de halve Veluwe moeten omrasteren! De goedheid om hekken te plaatsen is dus niet meer dan een beau geste, om de annexatie van openbare wegen door het Jachtdomein te maskeren.’

 

-Wordt donderdag vervolgd-

Laat je reactie achter

Reageer als gast

0
algemene voorwaarden.
  • Geen reacties gevonden
Powered door Komento